w ramach nowej perspektywy finansowej na lata 2007-2013
W ramach bieżącej perspektywy finansowej na lata 2007-2013 Polska będzie beneficjentem niemal 67,3 miliarda euro dostępnych w ramach tzw. programów operacyjnych finansowanych w ramach funduszy strukturalnych Unii Europejskiej1.
Fundusze strukturalne (Structural Funds) – fundusze tworzone w budżecie Wspólnoty Europejskiej (Rozporządzenie Rady Nr 1260 z dnia 21 czerwca 1999 r. wprowadzające ogólne przepisy dotyczące funduszy strukturalnych, Dz. U. WE nr OJ L 161 z 1999 r.) umożliwiające pomoc w restrukturyzacji i modernizacji gospodarki krajów członkowskich drogą interwencji w kluczowych sektorach i regionach (poprawa struktury).
Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego EFRR (European Regional Development Fund ERDF) – fundusz wchodzący w skład funduszy strukturalnych, którego zadaniem jest zmniejszanie dysproporcji w poziomie rozwoju regionów należących do Unii Europejskiej. W szczególności fundusz ten udziela wsparcia inwestycjom produkcyjnym, rozwojowi infrastruktury, lokalnym inicjatywom rozwojowym oraz małym i średnim przedsiębiorstwom.
Europejski Fundusz Społeczny – EFS (European Social Fund – ESF) – jeden z funduszy strukturalnych, który służy osiągnięciu spójności gospodarczej i społecznej oraz wysokiego poziomu zatrudnienia w Unii Europejskiej poprzez finansowanie działań w ramach pięciu obszarów wsparcia:
• aktywnej polityki rynku pracy,
• przeciwdziałaniu zjawisku wykluczenia społecznego,
• kształcenia ustawicznego,
• adaptacyjności i rozwoju przedsiębiorczości,
• wyrównywania szans kobiet na rynku pracy.
Finansowy Instrument Wspierania Rybołówstwa FIWR (Financial Instrument for Fisheries Guidance FIFG) – fundusz strukturalny powołany na potrzeby rybołówstwa, zajmuje się promowaniem zmian strukturalnych w tym sektorze gospodarki. Środki w ramach tego funduszu obejmą wszelkie środki strukturalne w sektorze w następujących dziedzinach:
• odnowa floty oraz modernizacja jednostek połowowych,
• dostosowywanie połowów,
• wspólne przedsiębiorstwa,
• połowy przybrzeżne na małą skalę,
• środki społeczno-ekonomiczne,
• ochrona zasobów rybnych na wodach przybrzeżnych,
• kultury wodne,
• wyposażenie portów rybackich,
• przetwórstwo i marketing produktów rybołówstwa i kultur wodnych,
• znajdowanie i promowanie nowych rynków zbytu,
• operacje podejmowane przez przedstawicieli branży,
• czasowe zawieszenie działalności i inne rekompensaty finansowe,
• działania innowacyjne i pomoc techniczna.
Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) – utworzony na mocy Rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005 z dnia 21 czerwca 2005 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (DZ. U. UE z dnia 11.08.2005). Jego zadaniem jest promocja zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich we Wspólnocie, uzupełniająca politykę rynkową i politykę wspierania dochodów w ramach wspólnej polityki rolnej, politykę spójności i wspólną politykę rybołówstwa.
Fundusz Spójności (Cohesion Fund) – instrument ekonomiczno-polityczny Komisji Europejskiej (Rozporządzenie Rady Nr 1164 z dnia 16 maja 1996 r. ustanawiające Fundusz Spójności, Dz. U. WE nr OJ L 188 z 1996 r.) nienależący do funduszy strukturalnych i wdrażany na poziomie wybranych państw, a nie regionów. Dokumentem programowym, który określa priorytety i obszary wykorzystania funduszy unijnych, tj. Europejskiego Funduszu Rozwoju regionalnego (EFRR), Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) oraz Funduszu Spójności, jak również system ich wdrażania są tzw. Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia (NSRO).
Celem strategicznym NSRO jest tworzenie warunków dla wzrostu konkurencyjności gospodarki polskiej opartej na wiedzy i przedsiębiorczości, zapewniającej wzrost zatrudnienia oraz wzrost poziomu spójności społecznej, gospodarczej i przestrzennej.
Łączna suma środków finansowych zaangażowanych w realizację NSRO w latach 2007-2013 wyniesie 85,6 mld euro, z czego 67,3 mld euro to wspomniane powyżej fundusze pomocowe UE, 11,86 mld euro to publiczne środki krajowe, zaś 6,4 mld euro to wkład zaangażowany ze strony podmiotów prywatnych.
Środki, o których mowa powyżej, będą wdrażane za pomocą 21 programów operacyjnych: 16 programów regionalnych i 5 programów krajowych.
Każde z 16 województw w Polsce będzie dysponowało swoim własnym Regionalnym Programem Operacyjnym (RPO) zarządzanym przez zarządy poszczególnych województw, które łącznie będą generować 23,8% całości środków, tj. 15,9 mld euro. Na stronach internetowych samorządów wojewódzkich dostępne są gotowe opracowania RPO.
Pozostała alokacja środków przewidziana dla Polski na lata 2007-2013 została rozdysponowana na programy operacyjne zarządzane centralnie:
• PO Infrastruktura i Środowisko – 41,3% całości środków (27,8 mld euro),
• PO Kapitał Ludzki – 14,4% całości środków (9,7 mld euro),
• PO Innowacyjna Gospodarka –12,3% całości środków (8,3 mld euro),
• PO Rozwój Polski Wschodniej – 3,4% całości środków (2,3 mld euro),
• PO Pomoc Techniczna – 0,8% całości środków (0,5 mld euro),
• PO Europejskiej Współpracy Terytorialnej – (0,7 mld euro).
Regionalne programy operacyjne oraz programy operacyjne zarządzane centralnie będą źródłem finansowania różnego rodzaju przedsięwzięć, które potocznie nazywamy projektami.
Jeśli chcemy skorzystać z dofinansowania realizacji naszych zamierzeń rozwojowych czy to o charakterze infrastrukturalnym, czy też z zakresu szeroko rozumianego rozwoju zasobów ludzkich, jesteśmy niejako zmuszeni do opracowania projektu, który następnie będzie mógł aplikować (czyli ubiegać się) o dofinansowanie w ramach wspomnianych programów operacyjnych.
Z chwilą, gdy w Polsce pojawiły się fundusze przedakcesyjne Phare, Sapard oraz ISPA, pojęcie „projektu” nabrało nowego znaczenia.
Czym jest zatem projekt i jakie cechy powinien posiadać, aby spełniać kryteria projektu aplikującego o dofinansowanie ze źródeł zewnętrznych?
Przede wszystkim każdy projekt, który aplikuje o dofinansowanie zewnętrzne, bez względu na program operacyjny czy inne źródło finansowania, musi posiadać swój ściśle sprecyzowany cel, określony zespół działań służących osiągnięciu celu projektu, mieć określony harmonogram, budżet, określone zasoby ludzkie zajmujące się jego wdrażaniem oraz posiadać unikalny charakter. Cel projektu powinien być realny, konkretny, terminowy, mierzalny oraz akceptowalny.
Proces realizacji projektu można podzielić na 4 główne fazy, o których mowa poniżej.
Przede wszystkim realizacja projektu powinna wynikać z precyzyjnie zdefiniowanych potrzeb beneficjenta bez względu na to, czy beneficjentem jest przedsiębiorca, jednostka samorządu terytorialnego, organizacja pożytku publicznego oraz każdy inny typ beneficjenta uprawniony do aplikowania w ramach danego programu operacyjnego.
Drugim etapem opracowania projektu po identyfikacji naszych potrzeb jako beneficjenta jest planowanie projektu pod względem jego harmonogramu rzeczowo-finansowego, czyli określenia konkretnych kategorii kosztów, ich wartości finansowej oraz okresu, w którym zamierzamy je ponieść.
Niebagatelne znaczenie ma również określenie zasobów ludzkich niezbędnych do prawidłowej realizacji projektu, które nie tylko przygotują projekt, ale także będą nim zarządzać, monitorować jego poszczególne etapy, wnioskować do grantodawcy o dokonanie należnych płatności, jak również zajmą się rozliczeniem projektu pod względem rzeczowym i finansowym.
Trzeci etap wdrażania projektu to etap jego rzeczowej realizacji polegający na realizacji poszczególnych działań, które zaplanowaliśmy w harmonogramie rzeczowo-finansowym projektu, aby osiągnąć cel naszego projektu.
Ostatnim etapem realizacji projektu jest faza podsumowania projektu polegająca na ewaluacji (ocenie) osiągniętych rezultatów, ze szczególnym uwzględnieniem tego, czy projekt osiągnął zakładany na etapie aplikacyjnym cel.
W kolejnej publikacji zaprezentujemy Państwu, jak należy poszukiwać źródła finansowania projektu oraz na co zwrócić szczególną uwagę podczas procesu przygotowania wymaganej dokumentacji aplikacyjnej i ubiegania się o dofinansowanie projektu.
Ważne strony www:
www.mrr.gov.pl
www.efs.gov.pl
www.funduszestrukturalne.gov.pl
www.minrol.gov.pl
www.kwalifikowalnosc.gov.pl
Sebastian Szota
« powrót
Zaproponuj artykuł